Spaanse erfrechtpositie langstlevende

Indien een overledene met de Nederlandse nationaliteit en woonachtig in Spanje geen testament heeft opgemaakt of een (langstlevende-) testament heeft zonder een duidelijke keuze voor het Nederlandse erfrecht, dan is het Spaanse erfrecht van toepassing op de vererving en afwikkeling van zijn nalatenschap. Voor de achterblijvende echtgenoot kan dit een ernstig probleem opleveren, omdat het Spaanse erfrecht bij lange na niet de bescherming biedt waarop de langstlevende in Nederland kan rekenen. Volgens het Spaanse erfrecht erven de kinderen van de erflater ieder een gelijk en direct opeisbaar deel van de nalatenschap, terwijl de overblijvende echtgenoot slechts het vruchtgebruik krijgt van een/derde deel van de nalatenschap.
Mocht de erflater geen kinderen hebben, maar wel nog ouders (of grootouders), dan erven de ouders (of grootouders) de volledige en direct opeisbare nalatenschap. De overblijvende echtgenoot krijgt slechts het vruchtgebruik van de helft van de nalatenschap.
Pas wanneer de erflater geen kinderen (of kleinkinderen) heeft en er geen ouders (of grootouders) in leven zijn, erft de langstlevende echtgenoot de gehele nalatenschap in volledig eigendom.
Zelfs wanneer de erflater in bovenstaande situatie een langstlevende-testament naar Nederlands model zou hebben opgemaakt, kan de langstlevende echtgenoot (ernstig) in verlegenheid worden gebracht, omdat de erfgenamen volgens de Spaanse erfwet altijd hun legitieme portie kunnen opeisen.
Bovenstaande regeling laat zien dat het Spaanse erfrecht niet in de schaduw kan staan van het Nederlandse erfrecht als het gaat om de bescherming van de rechtspositie van de overblijvende echtgenoot. Binnen het Nederlandse erfrecht is de overblijvende echtgenoot via een langstlevende-testament volledig beschermd doordat het erfdeel van de kinderen pas opeisbaar wordt als de langstlevende komt te overlijden. Bovendien kunnen in Nederland de ouders van de overledene al sinds 2003 geen aanspraak meer maken op de nalatenschap van een kind dat een echtgenoot (en/of kinderen) nalaat.

Als resident in Spanje (maar ook als niet-resident met Spaanse bezittingen) is het daarom verstandig gebruik te maken van het keuzerecht. Door een clausule in het testament op te nemen of een aanvullende notariële akte op te laten maken waarin men expliciet aangeeft te kiezen voor het Nederlandse erfrecht, voorkomt men dat er ongewenste situaties ontstaan voor de langstlevende echtgenoot.

Indien u van mening bent dat bovenstaande situatie op u van toepassing is, dan adviseren wij u contact op te nemen met Su Casa Servicebureau.